Karta genu

NRAS

NRAS proto-oncogene, GTPase

Funkcja genu i białka

NRAS koduje białko błonowe z rodziny RAS. Ma własną, słabą aktywność rozkładania GTP. Włącza je czynnik wymiany nukleotydów guaninowych (np. SOS1), a wyłącza białko aktywujące GTP-azę (GAP).

Według NCBI Gene białko krąży między aparatem Golgiego a błoną komórkową. O tym, gdzie się znajduje, decyduje przyłączanie i odłączanie reszty kwasu palmitynowego. Przyłącza ją w aparacie Golgiego kompleks ZDHHC9-GOLGA7, a odłączają inne enzymy, m.in. białka z rodziny ABHD17.

Rola w szlaku RAS/MAPK

NRAS działa w szlaku tak samo jak KRAS i HRAS. Szlak uruchamiają czynniki wzrostu, cytokiny i hormony docierające do komórki. Aktywne białko wiąże kinazy RAF i przekazuje sygnał dalej do MEK i ERK. Na końcu aktywna kinaza ERK przechodzi do jądra komórkowego i zmienia odczytywanie genów, od których zależą podziały, różnicowanie i przeżycie komórek.

Rodzaje opisanych zmian

Dziedziczne zmiany w NRAS są rzadką przyczyną zespołu Noonan: według GeneReviews odpowiadają za mniej niż 1% przypadków. Wszystkie opisane zmiany wykrywa się sekwencjonowaniem. Mechanizm to wzmocnienie funkcji. GeneReviews nie podaje dla NRAS zależności między wariantem a objawami o znaczeniu klinicznym.

Zmiany w NRAS mają też związek z nowotworami krwi. Według GeneReviews zmiany w NRAS, KRAS i NF1 rozregulowują szlak RAS/MAPK u około 40% dzieci z młodzieńczą białaczką mielomonocytową (JMML). NCBI Gene wymienia ponadto związek NRAS z autoimmunologicznym zespołem limfoproliferacyjnym. GeneReviews zaznacza natomiast, że poza zespołem Noonan nie są znane inne choroby wywołane dziedzicznymi zmianami w NRAS.

Zmiany somatyczne w NRAS są częste w nowotworach, między innymi w raku odbytnicy i raku pęcherzykowym tarczycy. GeneReviews zaznacza, że leżą one w innych miejscach genu niż dziedziczne zmiany powodujące zespół Noonan. Wynik badania guza i wynik badania krwi oznaczają więc co innego: zmiana znaleziona tylko w guzie nie jest dziedziczna.

Źródła

  1. HGNC: NRAS (HGNC:7989)
  2. NCBI Gene: NRAS (Gene ID 4893)
  3. GeneReviews: Noonan Syndrome (Roberts AE, rewizja 4.12.2025)
  4. Swarthout JT i wsp. DHHC9 and GCP16 constitute a human protein fatty acyltransferase with specificity for H- and N-Ras. J Biol Chem 2005
  5. Lin DT, Conibear E. ABHD17 proteins are novel protein depalmitoylases that regulate N-Ras palmitate turnover and subcellular localization. eLife 2015

Ostatnia aktualizacja: 13 listopada 2026.

Tekst opracowano na podstawie powyższych źródeł i czeka na weryfikację lekarza specjalisty.

Informacje mają charakter edukacyjny i nie zastępują konsultacji z lekarzem.