Karta genu

KRAS

KRas proto-oncogene, GTPase

Funkcja genu i białka

KRAS koduje małą GTP-azę, białko działające jak przełącznik. Z przyłączonym GDP jest wyłączone, z GTP włączone. Samo białko powoli rozkłada GTP i tak się wyłącza, a białka GAP, na przykład neurofibromina, ten proces przyspieszają. Przez alternatywne składanie powstają dwie formy białka, różniące się końcowym fragmentem.

KRAS jest znany przede wszystkim z onkologii. Pojedyncza podmiana aminokwasu może trwale go włączyć, a takie zmiany somatyczne często występują w raku trzustki, jelita grubego i płuca.

Rola w szlaku RAS/MAPK

KRAS stoi w centrum szlaku. Nad nim działają SOS1 i SHP2, które pomagają go włączyć, oraz neurofibromina, która go wyłącza. Pod nim są kinazy RAF, MEK i ERK. Każda zmiana, która utrzymuje KRAS dłużej w stanie aktywnym, wzmacnia sygnał w całej kaskadzie.

Rodzaje opisanych zmian

Dziedziczne zmiany w KRAS opisano w 2006 roku u pięciu osób z zespołem Noonan (warianty p.Val14Ile, p.Thr58Ile i p.Asp153Val) i u jednej osoby z zespołem sercowo-twarzowo-skórnym (p.Pro34Arg). Wszystkie powstały de novo. Białka z wariantami p.Val14Ile i p.Thr58Ile słabiej rozkładały GTP i gorzej reagowały na białka GAP.

GeneReviews przypisuje KRAS poniżej 5% przypadków zespołu Noonan i poniżej 2% przypadków zespołu CFC. Badania biochemiczne z 2011 roku podzieliły dziedziczne warianty KRAS na pięć grup o różnych właściwościach. Cztery z nich wyraźnie różnią się od wariantów nowotworowych. To może tłumaczyć, dlaczego obraz kliniczny przy zmianach w KRAS bywa tak różny.

Zmiany nowotworowe w KRAS dotyczą głównie kodonów 12, 13 i 61. Według GeneReviews to inne warianty niż te, które powodują zespół CFC. Zmiana w guzie nie oznacza choroby dziedzicznej.

Zmiany aktywujące KRAS obecne tylko w części komórek ciała (mozaikowość) opisano w lipomatozie mózgowo-czaszkowo-skórnej (ECCL). To wrodzona choroba ze zmianami skóry, oka i mózgu, w tym tłuszczakami wewnątrz czaszki i kanału kręgowego.

Źródła

  1. HGNC: KRAS (HGNC:6407)
  2. NCBI Gene: KRAS (Gene ID 3845)
  3. GeneReviews: Noonan Syndrome (Roberts AE, rewizja 4.12.2025)
  4. GeneReviews: Cardiofaciocutaneous Syndrome (rewizja 21.05.2026)
  5. Schubbert S i wsp. Germline KRAS mutations cause Noonan syndrome. Nat Genet 2006
  6. Gremer L i wsp. Germline KRAS mutations cause aberrant biochemical and physical properties leading to developmental disorders. Hum Mutat 2011

Ostatnia aktualizacja: 13 listopada 2026.

Tekst opracowano na podstawie powyższych źródeł i czeka na weryfikację lekarza specjalisty.

Informacje mają charakter edukacyjny i nie zastępują konsultacji z lekarzem.